Meer informatie over Organisatieopstellingen
Organisatieopstellingen worden gedurende een avond, een dag of een weekeinde gehouden. Als u uw organisatie wilt opstellen dan heeft u daarvoor een goede reden nodig. U wilt iets zichtbaar en bewust maken en u zoekt een oplossing voor iets dat u nauw aan het hart ligt. Deelname is individueel dat wil zeggen deelname door andere leden van de organisatie is niet nodig en zelfs niet wenselijk.
De deelnemers
Een groep bestaat uit 10 tot 15 deelnemers en wordt gevormd door individuele aanmeldingen bij de begeleider van de workshop via email of telefoon. De deelnemers kennen elkaar doorgaans niet. De groep is meestal vrij homogeen wat betreft het niveau van openheid ten opzichte van de methode die wordt toegepast. Er leeft bij u een onbewuste intentie om vanuit een egoloze positie naar een vraagstuk te kijken.
Bij binnenkomst wordt u informeel begroet en na een kopje koffie of thee neemt u plaats in een kring. Vervolgens stelt u zich voor door het noemen van alleen uw voornaam met eventueel een zeer beknopte motivatie voor deelname aan de workshop.
Deelname is meestal gebaseerd op het willen doen van een eigen opstelling, het willen fungeren als ‘representant' zonder een eigen opstelling of het alleen willen kijken naar wat er gebeurt tijdens een opstelling. Het kijken naar een opstelling heeft veelal een helende werking omdat wij deel uit maken van dezelfde bron en met elkaar resoneren.
Inleidend gesprek
Een opstelling begint met een kort gesprekje. Daarin bespreekt u met de begeleider wat de reden voor de opstelling is en wat een goede oplossing zou kunnen zijn. In dat gesprek wordt duidelijk wat moet worden opgesteld voor die oplossing. U geeft ook de nodige informatie over uw organisatie. Karakterbeschrijvingen van personeelsleden worden door de begeleider direct gestopt. Ze zijn niet nodig en kunnen het vrij aanvoelen van de representanten belemmeren.
Representanten
U kiest nu uit de aanwezige groep deelnemers een representant voor ieder lid van de organisatie die voor uw opstelling nodig is en ook een voor uzelf. Er worden mannelijke deelnemers gekozen voor mannelijke rollen en vrouwelijke deelnemers voor vrouwelijke rollen. Soms zijn er te weinig mannen aanwezig en worden er in hun plaats vrouwen gekozen, die bijvoorbeeld met een stropdas als man herkenbaar worden gemaakt. Het kiezen van de representanten gebeurt altijd vragend, zodat de deelnemers de vrijheid hebben om te weigeren als het voor hen niet juist voelt om die rol aan te nemen.
Wie is wie
De gekozen representanten worden eerst even op een rij geplaatst om duidelijk te maken wie wie is. Dan vraagt de begeleider hun ogen een moment te sluiten, zich te concentreren en hun lichaam aandachtig te voelen. Vervolgens neemt u de ene representant na de andere bij de schouders en u leidt hen naar een plaats in de ruimte. U volgt daarbij uw innerlijke gevoel en waarneming. U geeft de representanten alleen een plaats en een kijkrichting. Er worden geen aanwijzingen gegeven over de lichaamshouding en dergelijke.
Een opstelling werkt diep wanneer ze zonder woorden en met volle aandacht wordt uitgevoerd. Vooraf gemaakte tekeningen of plannen zijn uit den boze. Een opstelling is een tijdloos beeld, dat ontstaat in het moment. Wanneer iedere representant zijn plaats in de ruimte gekregen heeft, gaat u aan de kant zitten, zodat u alles in het oog kan houden. In therapeutisch jargon heet dit de metapositie.
Het lege midden
De begeleider vraagt de representanten zich op hun plaats in te voelen en alle waarnemingen toe te laten die er waar te nemen zijn. Soms wordt hen gevraagd de beweging toe te laten die zij het duidelijkst voelen. Als de begeleider hier voldoende tijd voor neemt, wordt door deze beweging al iets zichtbaar. Het lijkt alsof de opstelling een verhaal wil vertellen. Iets dat voordien onzichtbaar en onbewust aanwezig was, komt nu aan het licht. Dan worden de representanten een voor een bevraagd. Hun positie ten opzichte van elkaar en het resultaat van de bevraging maken de onderliggende structuur van de familie en eventuele verstrikkingen duidelijk. De representanten ervaren vrijwel spontaan fysieke sensaties en gevoelens die ten dienste staan van het proces van waarnemen. Zij ervaren een diep begrip en mededogen voor datgene dat zichtbaar moet worden. De representanten staan in verbinding met ‘het wetend veld', dat wil zeggen, dat zij in staat zijn om hun ego opzij te zetten en contact te maken met de bron waarmee alles in verbinding staat. Vanuit dat ‘lege midden' zijn de representanten in staat om informatie te geven en de dynamiek van uw organisatie zichtbaar te maken. Het proces maakt mogelijk dat de meest ingrijpende gebeurtenissen vanuit het hart en vol liefde voor elkaar gezien kunnen worden en een plaats kunnen krijgen in uw beleving. Vanuit deze optiek ontstaat er bij u ruimte om acceptatie en heling voor de organisatie te creëren.
Oplossingen
In afstemming met de representanten worden nu mogelijke oplossingen gezocht. Daarbij is het vaak nodig extra representanten uit te kiezen en op te stellen. Bijvoorbeeld een vroeg gestorven oprichter, een vergeten vroegere partner, een ontslagen mederwerker en dergelijke. Meestal zijn dat de uitgeslotenen en vergetenen. Zij worden soms door u of soms ook door de begeleider in de opstelling gehaald en opgesteld.
Ophelderende zinnen
Hebben zij hun plaats ingenomen, dan worden ook hun gevraagd zich in te voelen. Door de reactie van de representanten op de nieuw binnengehaalden worden hun betekenis en eventuele verstrikkingen duidelijk. De representanten wordt dan gevraagd door middel van ‘ophelderende zinnen' de dynamiek in de opstelling duidelijk te maken.
Oplossende zinnen
Vervolgens wordt er met ‘oplossende zinnen' en eventuele rituelen verder gewerkt totdat iedere representant zich ontspant. Aan het einde van de opstelling wordt door de begeleider in afstemming met de representanten voor iedereen de juiste plaats gezocht en gevonden. Wanneer een adequaat oplossingsbeeld is gevonden, wordt u gevraagd zelf in de opstelling te komen en daarin uw eigen plaats in te nemen. Nu worden de laatste belangrijke stappen nog een keer met u herhaald. Ook wordt u gevraagd bepaalde oplossende zinnen te zeggen of rituelen te doen, zoals bijvoorbeeld een diepe buiging voor de oprichter(s) van de organisatie. U krijgt daarbij de mogelijkheid de nieuwe constellatie in u op te nemen. De begeleider helpt het geziene en gevoelde te integreren. U krijgt direct na de opstelling de nodige tijd en rust voor een verder integratieproces. Veel woorden, verklaringen of discussies met andere groepsdeelnemers of representanten van uw opstelling kan het beste worden vermeden. Na deze tijd is het integratieproces meestal afgesloten. Ook let de begeleider erop dat alle representanten uit hun rollen gestapt zijn.
Verstrikkingen
Juist het feit dat de representanten onafhankelijk kunnen waarnemen, maakt het mogelijk onbewuste verbindingen, verstrikkingen genoemd, aan het licht te brengen. Met deze informatie worden, in afstemming met de representanten, oplossingen gezocht en gevonden en worden de representanten verplaatst tot er een meer harmonisch beeld ontstaat. Dit beeld wordt opgenomen door de persoon die ze heeft opgesteld. Dit nieuwe beeld vervangt dan het oude beeld. Precies zoals het oude beeld ons leven onbewust bepaalde, zo bepaalt nu het nieuwe beeld ons leven. Vanuit dezelfde onbewuste diepte komen de daaruit voortvloeiende veranderingen voort.
Het onbewuste
Sinds Sigmund Freud en Carl Jung weten wij dat er zoiets bestaat als het onbewuste. Het is nu algemeen bekend dat datgene wat wij bewust over onszelf weten, slechts het topje van de ijsberg is. Organisatieopstellingen werken op de diepste lagen van het onbewuste en veranderen, harmoniseren onze basisinstelling. Wanneer we de oorzaken, die in de basisinstelling liggen, kunnen ophelderen, is het niet meer nodig ons met de effecten van de basisinstelling bezig te houden. In organisatieopstellingen wordt duidelijk dat bijvoorbeeld woede maar een symptoom is. Wanneer we bij de oorzaak aankomen en deze tot in de wortel genezen en ophelderen, verdwijnt de woede vanzelf en kan de liefde weer stromen. Natuurlijk is de werking van organisatieopstellingen afhankelijk van het integratievermogen van de persoon die opstelt. Ook de diepte waarmee iemand betrokken is bij het thema en de mate van meeleven tijdens de opstelling bepalen de werking. Een opstelling uit nieuwsgierigheid of over een thema dat voor de persoon onbelangrijk is, blijft oppervlakkig en zonder grote uitwerking. Ook wanneer degene die opstelt zich tijdens het proces van de opstelling afstandelijk toont en alleen maar de ratio toelaat, bestaat de mogelijkheid dat de opstelling geen diepte ontwikkelt en de oplossing in verhouding tamelijk zwak is.
Het bewuste
Wat door een opstelling bewust wordt en wat u integreert, is een heel persoonlijke aangelegenheid, uw eigen groeiproces. Oplossingen kunnen alleen maar gevonden worden en zich in uw leven integreren wanneer zij in harmonie met uw ziel zijn en wanneer u bereid bent om in overeenstemming met uw hartgedragen bewustzijn te leven.
Structuuropstellingen
Geïnspireerd door Ursula Franke en Christine Essen geven wij in onze praktijk ook individuele sessies met ‘structuuropstellingen.' Wij maken daarbij gebruik van voorwerpen zoals bijvoorbeeld playmobil® poppetjes en vloerankers gecombineerd met uw eigen voorstellingskracht.
Natuurlijk is het niet mogelijk op die manier grote en complexe opstellingen te doen. Maar bij duidelijke en eenvoudige thema's of als aanvulling na een opstelling met representanten heeft deze werkmethode zijn nut bewezen. Hierbij is het belangrijk dat u zich goed kunt invoelen en gedeeltelijk afstand kunt nemen van het egogecentreerd waarnemingsveld. Op deze manier wordt de werking van het wetend veld mogelijk.
Wij kunnen niet verklaren hoe zoiets werkt en wij hebben ook niet meer de behoefte om het te willen verklaren. Hoe dan ook, het geeft ons een goed gevoel dat er nog iets bestaat dat zich aan iedere verklaring onttrekt. Dat er nog zoiets als magie in ons technische leven bestaat, iets dat we wel kunnen gebruiken maar dat we met ons verstand niet kunnen analyseren. Deze magie is de creatieve kracht en liefde die in alles aanwezig is.
